Ribes uva-crispa 'Easycrisp® Lady Sun'
Easycrisp® Lady Sun kruisbes
Eetbaar gebruik
Vers. Aan de struik te eten zodra de bes zacht en op kleur is.
Verwerkt. Jam, gelei, taart, compote, sap, sorbet. Combineert
goed met vlierbloesem, vanille en suiker. Onrijpe bessen zijn pittig
en geschikt voor hartige gerechten (Engelse traditie: bij makreel).
Bewaring. Gekoeld 1–2 weken; ingevroren ongeveer een jaar; gedroogd
of als compote langer.
Giftigheid
Fresh leaves contain hydrogen cyanide; young tender leaves safe in small quantities
Voedingswaarde
63 kcal/100g
Currants, european black, raw
Bron: USDA FoodData Central
Teelt
Standplaats. Volle zon tot halfschaduw. Voorkeur voor humusrijke,
matig vochthoudende grond met neutrale tot licht zure pH (6.0–7.0).
Verdraagt diverse grondsoorten mits niet permanent nat.
Plantafstand. 100–120 cm tussen struiken bij vrijstaande aanplant;
60–80 cm op leivormig spalier.
Snoei. Winterspoei (januari–februari): oude takken (> 3 jaar)
verwijderen, 6–8 jonge geraamtetakken aanhouden. Bessen vormen vooral
op 1- en 2-jarig hout.
Bemesting. Jaarlijks compost rond de wortelzone in voorjaar; geen
zware N-bemesting (bevordert meeldauw).
Pot-teelt. Werkt goed door compacte habitus; gebruik tenminste
25 L pot met goede drainage.
Ribes uva-crispa is een volledig winterharde plant die goed gedijt in vochtige grond. Deze plant heeft een voorkeur voor de volgende omstandigheden:
- Licht: Van semi-schaduw tot volle zon
- Grond: Vochtige, goed doorlatende grond
Let op dat Ribes uva-crispa gevoelig is voor kaliumgebrek. Dit kan leiden tot groeiproblemen en een verminderde opbrengst van de vruchten. Zorg ervoor dat de plant voldoende voedingsstoffen krijgt om gezond te blijven.
Bij het planten is het belangrijk om de juiste locatie te kiezen, zodat de plant optimaal kan profiteren van de zon en de bodemgesteldheid. Regelmatig water geven is essentieel, vooral in drogere periodes, om de vochtigheid van de grond te waarborgen.
Met de juiste zorg en aandacht kan Ribes uva-crispa een waardevolle aanvulling zijn in uw tuin, met zijn heerlijke bessen die zowel vers als in bereidingen gebruikt kunnen worden.
Medicinaal
Ribes uva-crispa, ook wel bekend als de kruisbessenplant, heeft verschillende medicinale toepassingen:
Fruit: Het fruit heeft een laxerende werking. Gestoofde onrijpe kruisbessen worden gebruikt als een lente-tonicum.
Bladeren: De bladeren van de plant worden ingezet voor de behandeling van:
- Gravel (een aandoening waarbij zich kleine stenen in de nieren of blaas vormen)
- Dysenterie (een ontsteking van de darmen die leidt tot diarree)
Infusie: Een infusie van de bladeren wordt vaak gegeven aan meisjes als een maandelijks tonicum.
Tannine: De bladeren bevatten tannine, wat zorgt voor samentrekkende effecten.
Deze toepassingen maken Ribes uva-crispa een waardevolle plant in de traditionele geneeskunde.
Overig gebruik & natuurwaarde
Ribes uva-crispa, ook wel bekend als de kruisbes, is een waardevolle plant voor de natuur.
Vogels zijn bijzonder dol op de vruchten van deze plant. De bessen zijn niet alleen smakelijk, maar ook een belangrijke voedselbron voor verschillende vogelsoorten.
Daarnaast biedt Ribes uva-crispa schuilplaatsen en nestgelegenheid voor vogels. De dichte takken en bladeren creëren een veilige omgeving waar vogels zich kunnen verstoppen voor roofdieren.
De plant trekt ook andere dieren aan, zoals:
- Insecten: Bijen en vlinders worden aangetrokken door de bloemen, wat bijdraagt aan de bestuiving.
- Zoogdieren: Kleine zoogdieren kunnen profiteren van de vruchten en de beschutting die de plant biedt.
Door deze eigenschappen speelt Ribes uva-crispa een belangrijke rol in het ecosysteem. Het bevordert de biodiversiteit en ondersteunt de lokale fauna.
Kortom, de kruisbes is niet alleen een interessante plant voor de tuin, maar ook een waardevolle aanvulling voor de natuur.
Vroege gele cultivar. Combineert visueel én qua oogstperiode met de late 'Lady Late' voor een aaneengesloten kruisbes-seizoen.
Food Forest
Kenmerken & vermeerdering
Habitus. Compacte, doornloze kruisbes uit de Lubera Easycrisp®-lijn
(Zwitserse veredelaar). Doornloosheid is het grote voordeel ten opzichte van
traditionele Ribes uva-crispa: oogst zonder handschoenen, snoei zonder
prikgevaar.
Afmetingen. Volwassen circa 100–120 cm hoog en breed; geschikt voor
pot, leivormig spalier of vrijstaand.
Loof. Drie- tot vijflobbige bladeren, helder groen; bladval in herfst.
Bloei. Zelfvruchtbaar — één struik geeft volle oogst. Onopvallende
klokvormige groen-roze bloemen in april/mei; goede nectarbron voor
vroege hommels en honingbijen.
Ziekteresistentie. Geselecteerd op hoge resistentie tegen
Amerikaanse kruisbessenmeeldauw (Sphaerotheca mors-uvae), het
grootste probleem in traditionele kruisbes-teelt.
Easycrisp®-cultivars zijn kwekersrechtelijk beschermd;
commerciële vermeerdering vereist licentie van Lubera. Voor
privégebruik vermeerdert Ribes uva-crispa gemakkelijk via
stek: 20–25 cm verhoute scheuten in winter, recht in vochtige
grond steken, 60–80% slagingskans. Afleggers in voorjaar zijn
nóg betrouwbaarder.
Zaadvermeerdering is mogelijk maar geeft geen identieke nakomelingen
(cultivar splitst uit).
Habitat
Woods and hedges, often by streams; Woodland Garden Sunny Edge; Dappled Shade; North Wall; East Wall